Trong một dự án công nghệ, Designer không chỉ là người làm cho ứng dụng "đẹp lên". Họ là người chịu trách nhiệm về trải nghiệm người dùng và cách sản phẩm vận hành về mặt thị giác.
Trong lĩnh vực này, Designer thường được chia thành các vai trò chuyên biệt, phổ biến nhất là bộ đôi UI/UX Designer.
1. Phân loại Designer phổ biến
UX Designer (User Experience - Thiết kế trải nghiệm)
Trọng tâm: Cảm giác của người dùng. "Ứng dụng có dễ dùng không?", "Người dùng có tìm thấy nút thanh toán nhanh không?".
Công việc: Nghiên cứu hành vi người dùng, vẽ sơ đồ luồng (User Flow), tạo ra các bản khung xương trắng đen (Wireframes).
Mục tiêu: Đảm bảo sản phẩm logic, tiện lợi và không gây ức chế.
UI Designer (User Interface - Thiết kế giao diện)
Trọng tâm: Vẻ ngoài của sản phẩm. "Màu sắc này có chuyên nghiệp không?", "Font chữ này có dễ đọc không?".
Công việc: Chọn màu sắc (Palette), thiết kế nút bấm, icon, hình ảnh, khoảng cách giữa các thành phần.
Mục tiêu: Làm cho sản phẩm đẹp, thu hút và nhất quán về thương hiệu.
Product Designer
Đây là một vai trò cao cấp hơn, kết hợp cả UI/UX và tư duy kinh doanh. Họ không chỉ thiết kế app đẹp mà còn phải hiểu làm sao để thiết kế đó giúp công ty đạt được doanh thu hoặc giữ chân khách hàng.
2. Designer làm việc với ai?
Để tạo ra một sản phẩm, Designer là "mắt xích" nối giữa ý tưởng và thực thi:
Làm việc với BA/PO: Để hiểu yêu cầu: "Khách hàng muốn một ứng dụng ngân hàng cho người già" -> Designer phải thiết kế chữ to, nút bấm rõ ràng.
Làm việc với Frontend Dev: Đây là "mối quan hệ" quan trọng nhất. Designer bàn giao bản thiết kế (thường qua công cụ như Figma) để Dev chuyển nó thành mã code (HTML/CSS).
Làm việc với User: Để chạy các bài thử nghiệm (Usability Testing), xem họ có gặp khó khăn gì khi dùng bản mẫu (Prototype) không.
3. Quy trình làm việc của một Designer công nghệ
Empathize (Thấu hiểu): Tìm hiểu người dùng là ai.
Define (Xác định): Xác định vấn đề cần giải quyết.
Ideate (Lên ý tưởng): Vẽ nháp các giải pháp.
Prototype (Làm bản mẫu): Tạo ra một bản thiết kế có thể bấm được như thật (nhưng chưa có code bên dưới).
Handoff (Bàn giao): Gửi bản thiết kế cuối cùng cho đội ngũ Developer để lập trình.
4. Công cụ "gối đầu giường"
Nếu bạn muốn theo nghề này, đây là những cái tên bạn sẽ gặp hàng ngày:
Figma: Công cụ thiết kế UI/UX phổ biến nhất hiện nay (cho phép nhiều người cùng làm việc một lúc).
Adobe XD / Sketch: Các lựa chọn thay thế khác.
Adobe Photoshop/Illustrator: Để xử lý hình ảnh và vẽ icon chuyên sâu.
5. Tổng kết sự khác biệt với các vị trí trước
| Vị trí | Nhiệm vụ chính | Sản phẩm bàn giao |
| Designer | Thiết kế cách người dùng nhìn và dùng app. | Bản vẽ (Figma/Images). |
| Frontend Dev | Chuyển bản vẽ thành code chạy được trên web. | Code (HTML/CSS/JS). |
| BA | Xác định tính năng app cần có. | Tài liệu văn bản/Biểu đồ. |
Một chút thú vị: Trong các dự án công nghệ, thường có một sự "tranh luận nhẹ" giữa Designer và Dev. Designer thích những hiệu ứng bay bổng, đẹp mắt, nhưng Dev thì đôi khi sẽ nói: "Cái này khó code quá!" hoặc "Làm thế này thì app chạy chậm lắm!". Vì vậy, một Designer giỏi là người hiểu một chút về khả năng của công nghệ để thiết kế ra những thứ khả thi.
Bạn là người có thiên hướng thích vẽ vời và sắp xếp mọi thứ sao cho vừa mắt, hay bạn thích tập trung vào logic hơn? Nếu bạn thích cả hai, UI/UX Designer là một nghề cực kỳ hứa hẹn đấy!
Phân biệt PD và UI/UX Designer
Trong lĩnh vực công nghệ, PD thường là viết tắt của Product Designer (Nhà thiết kế sản phẩm).
Nếu bạn coi UI/UX Designer là những người tập trung vào diện mạo và cảm giác của ứng dụng, thì PD (Product Designer) là một vai trò rộng hơn, mang tính chiến lược hơn.
1. Product Designer (PD) là gì?
PD không chỉ lo việc ứng dụng "đẹp" (UI) hay "dễ dùng" (UX), mà họ còn phải lo việc ứng dụng đó có giúp ích cho kinh doanh và giải quyết được vấn đề thực tế hay không.
Tư duy sản phẩm: PD đặt câu hỏi "Tại sao chúng ta lại xây dựng tính năng này?" thay vì chỉ hỏi "Nút này nên đặt ở đâu?".
Đi từ đầu đến cuối: Họ tham gia từ lúc dự án còn là ý tưởng sơ khai, nghiên cứu thị trường, vẽ bản phác thảo, cho đến khi sản phẩm ra mắt và tiếp tục cải tiến nó dựa trên dữ liệu người dùng.
2. Sự khác biệt giữa PD và UI/UX Designer
Dù ranh giới này đôi khi rất mỏng manh, nhưng có thể phân biệt như sau:
| Tiêu chí | UI/UX Designer | Product Designer (PD) |
| Trọng tâm | Khả năng sử dụng và tính thẩm mỹ. | Sự thành công của sản phẩm và giá trị kinh doanh. |
| Câu hỏi chính | Làm sao để người dùng không bị lạc? | Làm sao để tính năng này giúp công ty tăng doanh thu? |
| Công việc | Thiết kế luồng đi, vẽ giao diện chi tiết. | Nghiên cứu thị trường, thử nghiệm giả thuyết, thiết kế hệ thống. |
| Thời gian | Thường tập trung vào từng dự án/tính năng cụ thể. | Theo sát sự phát triển lâu dài của toàn bộ sản phẩm. |
3. PD làm việc với ai?
PD là vị trí "ngoại giao" rất mạnh:
Làm việc với PM/PO: Để hiểu chiến lược kinh doanh và mục tiêu doanh số.
Làm việc với Data Analyst: Để xem dữ liệu người dùng (Họ có thoát trang nhiều không? Họ có click vào nút mua hàng không?) từ đó đưa ra thiết kế mới để tối ưu.
Làm việc với Dev: Để đảm bảo những giải pháp mình đưa ra là khả thi về mặt kỹ thuật.
4. Các ý nghĩa khác của viết tắt PD
Tùy vào quy mô và loại hình công ty, PD đôi khi còn được dùng cho các vị trí khác (dù ít phổ biến hơn trong mảng phần mềm):
Project Director (Giám đốc dự án): Người quản lý cấp cao, đứng trên cả Project Manager (PM), chịu trách nhiệm về nhiều dự án cùng lúc.
Production Director (Giám đốc sản xuất): Thường dùng trong các công ty game hoặc sản xuất phần cứng.
Tóm tắt bộ máy "chủ chốt" trong dự án:
PM/PO: Đưa ra "đề bài" và lộ trình.
PD (Product Designer): Thiết kế "lời giải" sao cho vừa đẹp, vừa dễ dùng, vừa ra tiền.
Dev (FE/BE): Biến thiết kế thành sản phẩm thật bằng code.
QA/Tester: Kiểm tra xem lời giải có lỗi (bug) không.
DevOps: Đưa sản phẩm tới tay người dùng một cách ổn định nhất.
0 Comments
Đăng nhận xét